Tổng quan khóa học

Phụ đề Một hành trình qua đạo đức học chuẩn tắc, siêu đạo đức học và ứng dụng

Session là đơn vị nội dung, không phải một tuần hay một buổi ngồi học. Người học có thể học nhiều sessions trong một tuần, hoặc dành vài buổi cho một session khó. Khối lượng dự kiến khoảng 3–5 giờ/session, gồm đọc, đối thoại và ghi chép; tùy chủ đề có thể lâu hơn.

Đề cương dưới đây là chương trình cá nhân hóa do tôi biên soạn, dựa trên MIT 24.231 Ethics và đề cương Metaethics của Edinburgh, không phải bản rút gọn chính thức của hai trường. MIT cung cấp cấu trúc metaethics → đạo đức chuẩn tắc → phẩm chất và trách nhiệm đạo đức; Edinburgh giúp mở rộng phần metaethics về realism, error theory, expressivism và các thách thức đối với chúng.

Học liệu và cách dùng

Sách chính

  • F — Shafer-Landau, The Fundamentals of Ethics. Số chương bên dưới theo ấn bản thứ 5. Nếu bản của người học khác, hãy đối chiếu theo tên chương: số thứ tự có thể thay đổi. Mục lục ấn bản thứ 5.

Bốn cuốn đọc thêm

  • A — Dimmock & Fisher, Ethics for A-Level. Dùng để ôn rõ từng lý thuyết và kiểm tra khái niệm. Mục lục và bản mở.
  • C — Chrisman, What Is This Thing Called Metaethics? Các số chương bên dưới theo ấn bản thứ 2. Dùng làm bản đồ chuyên sâu về metaethics. Mục lục.
  • W — Catherine Wilson, Metaethics from a First Person Standpoint. Dùng để quay lại lập luận và câu hỏi người học đã nghiên cứu; không cần đọc lại toàn bộ ngay. Bản mở.
  • O — OpenStax, Introduction to Philosophy. Dùng để bổ trợ logic, nhận thức luận, lý thuyết giá trị và các truyền thống đạo đức. Sách trực tuyến.

Quy tắc giảm tải: Mỗi session, người học đọc phần đọc chính và chọn một hoặc hai mục đọc thêm, tùy câu hỏi cần đào sâu. Không cần đọc toàn bộ các sách song song.

Bản PDF trên máy:

  • F: The Fundamentals of Ethics (bản PDF cá nhân)
  • A: Ethics for A-Level (bản PDF cá nhân)
  • C: What Is This Thing Called Metaethics? (bản PDF cá nhân)
  • W: Metaethics from a First Person Standpoint (bản PDF cá nhân)
  • O: Introduction to Philosophy (bản PDF cá nhân)

Bản Markdown để tra cứu trên máy:

  • F: The Fundamentals of Ethics (tài liệu tra cứu cá nhân)
  • A: Ethics for A-Level (tài liệu tra cứu cá nhân)
  • C: What Is This Thing Called Metaethics? (tài liệu tra cứu cá nhân)
  • W: Metaethics from a First Person Standpoint (tài liệu tra cứu cá nhân)
  • O: Introduction to Philosophy (tài liệu tra cứu cá nhân)

Đây là các bản chuyển đổi từ PDF dùng để tra cứu cá nhân; marker trang trong các bản này là số trang trong tệp PDF. Xem bảng đối chiếu trang in và trang PDF (tài liệu tra cứu cá nhân) để định vị; khi dẫn số trang in, kiểm tra đúng trang trong PDF gốc. Riêng bản PDF F trên máy đã được xác định là ấn bản thứ 2, nên không tự suy số chương của ấn bản thứ 5 ở đề cương tương ứng với bản này. Xem hướng dẫn và thông tin chuyển đổi (tài liệu tra cứu cá nhân).

Bốn phần, mười sáu session

Phần I · Bản đồ và phương pháp

  1. Đạo đức học đang hỏi những loại câu hỏi nào?
  2. Lập luận, tiền đề và khoảng cách is–ought
  3. Biết, tin và biện minh

Phần II · Siêu đạo đức học

  1. Câu đạo đức có ý nghĩa gì?
  2. Moral realism: sự kiện đạo đức là loại sự kiện nào?
  3. Error theory, expressivism và các cách phản đối realism
  4. Tương đối luận, khách quan tính và bất đồng
  5. Tri thức đạo đức: từ hoài nghi đến khả sai luận
  6. Constructivism, lý do và động cơ

Phần III · Đạo đức chuẩn tắc

  1. Đời sống tốt và điều gì có giá trị
  2. Hệ quả luận và công lợi luận
  3. Kant, bổn phận và sự tôn trọng con người
  4. Công bằng, khế ước và đa nguyên đạo đức
  5. Đức hạnh, chăm sóc và phẩm chất đạo đức

Phần IV · Tổng hợp và ứng dụng

  1. Đọc lại Wilson như một cuộc tranh luận
  2. Tổng hợp: từ nền tảng triết học đến đạo đức AI

Tổng kết và bản đồ

Bài cuối khóa (Session 16)

Chọn một tình huống AI cụ thể — chẳng hạn tuyển dụng, xét tín dụng hoặc hỗ trợ quyết định y tế — rồi viết 1.500–2.500 từ:

  • Phân biệt các sự kiện cần kiểm chứng với các phán đoán chuẩn tắc.
  • Đánh giá tình huống bằng ít nhất hai lý thuyết chuẩn tắc.
  • Chỉ ra một giả định hoặc vấn đề metaethics có liên quan.
  • Bảo vệ lựa chọn của người học trước một phản biện mạnh.
  • Nêu điều gì còn bất định và cách chuyển quyết định thành tiêu chí thực hành.